Seminar Transitie naar betaalbaar internet voor iedereen
Afgelopen vrijdag 20 maart vond in het Timmerhuis in Rotterdam het seminar Digitale inclusie: de transitie naar betaalbaar internet voor iedereen plaats. Vanuit verschillende organisaties was dit initiatief gestart. Een bijeenkomst waar de telecom- en glasvezelsector samenkwam met vastgoedpartijen, woningcorporaties en uiteraard ook de overheid, zowel lokaal als nationaal vertegenwoordigd.
Waarom dit zo’n belangrijk thema is, wordt nog vaak onderschat.
Andrew van der Haar en Frank Vieveen heetten iedereen welkom. Twee jaar geleden was de gemeente Rotterdam ook al gastheer van een vergelijkbare bijeenkomst. Dit voelde nu als een logisch vervolg, maar ook als een signaal dat er nog werk te doen is.
Meer dan alleen een abonnement
Vaak wordt gedacht dat digitale inclusie vooral gaat over het goedkoper maken van internetabonnementen. Als je kijkt naar het huidig aanbod, zou je in eerste instantie zeggen dat dat het probleem niet kan zijn. Voor een paar tientjes per maand start je immers al met een verbinding.
Maar waar zit het probleem dan?
Olaf Müller liet in zijn presentatie zien dat het vraagstuk veel breder is. Vanuit de internationale ITU SDG-methodiek wordt niet alleen gekeken naar infrastructuur, maar juist ook naar toegang en gebruik. Digitale inclusie maakt daarmee onderdeel uit van een grotere maatschappelijke opgave.
Wietske Kamsma nam ons vervolgens mee in de menselijke kant van dit verhaal. Digitale inclusie gaat niet alleen over toegang, maar ook over apparaten, vaardigheden en vertrouwen. In Nederland zijn miljoenen mensen niet voldoende digitaal vaardig om zelfstandig zaken te doen met de overheid. Dat zit niet alleen bij ouderen, maar juist ook bij jongeren.
Even in beweging
Andrew van der Haar pakte nog even het moment om de zaal letterlijk in beweging te krijgen. Digitale inclusie vraagt dat we zelf ook in beweging komen.
Techniek als onderdeel van de oplossing
Marco Boerman nam ons mee in de technische kant van het verhaal. De aanleg van glasvezel in hoogbouw blijkt vaak complex en inefficiënt. Met innovaties zoals de hoogbouwplug kan installatie eenvoudiger, gefaseerd en met minder overlast worden uitgevoerd.
Panel: Gemeenten, overheid en digitale inclusie
Onder leiding van Edwin Bijl kwam de onzichtbaarheid van digitale armoede centraal te staan. Barbara Kathmann gaf aan dat dit probleem vaak buiten beeld blijft, terwijl de impact groot is.
Ook Hugo van der Wal en Tine van Heerihuize, respectievelijk wethouders van Krimpen aan den IJssel en Bloemendaal, herkenden dit beeld vanuit hun gemeenten en benadrukten het belang van samenwerking.
Wat betekent dit voor de toekomst?
Andrew van der Haar sloot inhoudelijk af met de Gigabit Infrastructure Act (GIA). Een Europese wet die moet helpen om de aanleg van digitale infrastructuur te versnellen en te vereenvoudigen.
Wat deze wet interessant maakt, is dat het niet alleen gaat over infrastructuur buiten, maar juist ook binnen gebouwen. Met name in hoogbouw wordt dit steeds belangrijker. Gebouwen moeten ‘connectivity ready’ zijn en open toegankelijk voor meerdere aanbieders.
Dat klinkt logisch, maar in de praktijk is dat nog lang niet altijd zo. Deze Europese verordening 2024/1309 kan helpen om daar meer structuur en duidelijkheid in te brengen.
Samenwerking als sleutel
Het afsluitende panel over het Nationaal Actieplan Digitale Infrastructuur Hoogbouw bracht de verschillende perspectieven samen. Onder leiding van Edwin Bijl gingen vertegenwoordigers uit overheid, telecom en vastgoed met elkaar in gesprek.
Marieke Ranzijn (Amvest) gaf een concreet voorbeeld van een woontoren aan de Boompjes in Rotterdam, waar samen met Fiber Groep een toekomstbestendige infrastructuur is gerealiseerd. Hierbij is bewust gekozen voor open toegang, zodat bewoners keuzevrijheid behouden.
Niels Plaisier (Sipkema) gaf aan dat deze keuzevrijheid in de praktijk nog niet vanzelfsprekend is, met name in bestaande bouw: “Vrije keuze is nog lang niet vanzelfsprekend in hoogbouw.”
Frank Vieveen (gemeente Rotterdam) benadrukte dat ook voor gemeenten het overzicht soms complex is, mede doordat verantwoordelijkheden verdeeld zijn over verschillende afdelingen.
Vanuit de markt werd onderstreept dat samenwerking in de keten essentieel is. Door al in de ontwikkel- en bouwfase rekening te houden met open infrastructuur, kunnen toekomstige beperkingen worden voorkomen. Davy Nanulaitta voegde meer details hieromtrent toe evenals inzichten bij de uitrol van diverse projecten bij vastgoed en woningcoöperaties.
Conclusie
Wat deze dag vooral liet zien, is dat digitale inclusie geen eenvoudig vraagstuk is. Het gaat niet alleen over prijs, maar over toegang, vaardigheden, infrastructuur en samenwerking.
En misschien nog wel belangrijker: het gaat over mensen.
De oplossing ligt niet bij één partij. Maar als overheid, markt en vastgoed samen optrekken, kan er echt verschil worden gemaakt. Zodat internet niet iets is waar je toegang toe moet zien te krijgen, maar iets dat voor iedereen vanzelfsprekend is.
